Reisverslagen
Berlijn 2011
Ook dit jaar was de profielreis naar Berlijn weer zeer geslaagd! Naast de gezelligheid hebben we veel gezien en gedaan. Een drukke maar zeker ook hele leuke week in Berlijn!
Zondag 9 oktober 2011, om kwart over 8 stonden alle leerlingen van V5 maatschappijteam klaar om naar Berlijn te gaan! Om half 9 kwam de bus en vertrokken we richting Berlijn. We hadden een tussenstop bij ‘Hotensleben’, ook wel ‘Checkpoint Alpha’. Hier kregen we een rondleiding bij een oud gedeelte van de muur. Eenmaal in Berlijn aangekomen werden we afgezet bij de gastgezinnen en de eerste avond stond in het teken van kennismaken en alvast wat van ‘Berlin by Night’ zien.
Maandag begonnen we met een fietstocht door Berlijn. Onder leiding van een gids hebben we heel veel mooie dingen gezien. Natuurlijk de verschillende ‘Hotspots’ in Berlijn zoals Hauptbanhof, de Reichstag, Brandenburger Tor en Potsdamer Platz, maar ook minder bekende gebouwen, straten en binnenplaatsjes. Juist deze afwisseling maakte de fietstocht, ondanks de regen, zeer geslaagd! Maandagmiddag gingen we met de bus naar de Stasi- gevangenis ‘Hohenschonhausen’. We kregen hier een film te zien en een rondleiding van een ex-gevangene. Echt heel indrukwekkend om van zo iemand te horen hoe het er in de gevangenis aan toe ging.
Dinsdag stond in het teken van Film. ’s Ochtends hebben we in kleine groepjes onze eigen scène gefilmd in Berlijn en ’s middags gingen we naar filmpark ‘Babelsberg’ in Potsdam. ’s Middags kregen we ook nog een stukje West-Berlijn te zien, namelijk de Gedachtnisskirche/Bahnhof Zoo.
Woensdag gingen we naar de ‘Unterwelten’. Dit waren de schuilkelders in Berlijn in de Tweede Wereldoorlog en de Koude Oorlog. Hier kregen we een rondleiding door het gangenstelsel ‘onder’ Berlijn. Dit was heel bijzonder omdat het bij velen niet echt bekend is maar het wel een belangrijk stukje geschiedenis van Berlijn is. Na de lunch op het Hauptbahnhof gingen we ’s middags naar het Deutch Historisches Museum. We kregen hier een tentoonstelling te zien over Duitsland na 1945.
Donderdag stond vooral in het teken van de verschillende opdrachten die we moesten maken voor de vakken geschiedenis, aardrijkskunde en economie. ’s Ochtends hebben we in kleine groepjes de opdrachten uitgevoerd en ’s middags was er tijd voor een museumbezoek of een vrije tijdsbesteding in de stad. Onze laatste activiteit in Berlijn was de voorstelling ‘Yma’, in het Friedrichstadtpalast. Een spectaculaire show met veel acrobatiek, zang en dans.
’s Avonds ontstond nog een onverwacht hoogtepunt/dieptepunt; de bus wilde niet starten omdat de startmotor kapot was! Na een paar uur wachten was de startmotor vervangen en konden we rond 2 uur ’s nachts gelukkig toch nog richting Nederland vertrekken. Moe maar voldaan kwamen we rond 9 uur aan op de parkeerplaats. Het einde van een super geslaagd weekje Berlijn met dank aan de begeleidende docenten, de buschauffeur ‘Fred’ en de gezellig groep!
Laura Schut
REISVERSLAGEN 2010
ZONDAG 17 oktober, Hoetensleben
We kregen een rondleiding op de plek waar nog een deel van de muur staat, dwars door een dorpje. Op deze plek werden vroeger gewassen gebouwd, de boeren verloren de helft van hun grond door de komst van de muur, die in de geschiedenis diende als scheiding tussen Oost- en West-Duitsland. De muur werd gebruikt tegen de leegloop van Oost-Duitsland. De keuze voor een risicovolle ontsnappingspoging, woog niet altijd op tegen het uitzichtloze leven wat ze in Oost-Duitsland hadden. De mensen die de eerste muur vol prikkeldraad gepasseerd hadden, schrokken toen er nog een tweede muur bleek te staan. Als je al over de eerste muur heen was gekomen, dan moest je over een grasveld lopen, maar er was ondertussen al een alarm afgegaan, waardoor de grenswacht paraat stond. Sommige mensen probeerden met hun auto naar de muur toe te komen, zodat ze op de auto konden gaan staan om over de muur te klimmen. Maar er stonden stalen constructies voor de muur, die zo stonden, dat de trabant er net niet tussendoor kon rijden. Later gingen de grenswacht over op een andere constructie, namelijk een stenen muurtje, zodat de auto’s daar niet langs konden. Je had 3 verschillende muurconstructies: Op de eerste zat een top met prikkeldraad, op de tweede zat een buis over de hele lengte, zodat je niet met haken eroverheen kan klimmen. In het verlengde van de tweede muur, zaten zulke scherpe stukken, zodat als je naar boven wou klimmen, gingen je handen kapot. Je zou je nu wel afvragen waarom mensen niet beter voorbereid de overgang waagden, maar de communicatie was heel moeilijk, doordat als je iets te weten was gekomen, was je of aan de andere kant van muur(kleine kans), of gevangen genomen, of in het ergste geval dood. Daarbij durfden de mensen die in het dorpje vlakbij de muur woonden, niet eens te kijken naar de muur, zo bang waren ze dat de grenswachters hun zouden zien.
Sophie Hofland en Anna-Maria Kempers
MAANDAG 18 OKTOBER: Berlin on Bike en Deutsches Historisches Museum
Onze eerste activiteit in Berlijn was fietsen door Berlijn. Op maandagochtend werden we allemaal opgehaald met de bus, die ons naar een centraal punt bracht, waar we fietsen konden uitzoeken. Toen iedereen een fiets had, kon de fietstocht beginnen. Gelukkig waren we in drie groepen opgedeeld, want met z'n vijftigen door Berlijn fietsen is wat veel. We hebben veel gezien: Brandenburgertor, Reichstag, Hauptbahnhof, stuk berlijnse muur en de Dom. Bij alle gebouwen vertelde de gids er wat bij over de geschiedenis en hoe het "nu" was. Nadat we alles bekeken hadden, fietsten we weer terug naar het centrale punt. Het was een leuke fietstocht met gelukkig een lekker zonnetje! Lynn Zwartsenburg. Vanochtend begon onze Berlijn-experience pas echt: op de fiets door Berlijn. We begonnen in de Kulturbrauerei in de wijk Prenzlauer Berg in voormalig Oost-Berlijn. We kregen een uitgebreide toelichting bij de punten, waar we langsgingen zoals: een park, wat vroeger het stuk tussen 2 muren was; een jodenmonument, wat een lege kamer representeerde door een gevallen stoel en een rechtopstaande stoel aan een tafel. Vervolgens stopten wij bij een vervallen huis, wat een balzaal bleek te zijn. Verder zagen wij een kunstzinnig krakerspark wat erg aan thuis deed denken (wietlucht!). Ook zagen wij dingen als de Waschmaschine (Kanzleramt van Angela Merkel) en de Brandenburger Tor, nadat wij dwars door de wachtrij bij de Reichstag waren gefietst. We eindigden, na door heel veel kleine binnenplaatsjes te zijn gelopen (Berlin on Bike: echt wel!), weer bij de Kulturbrauerei. Het was een zeer geslaagde activiteit. Wij hebben er zeker weten van genoten.
Frank de Wit en Thomas Veenstra
We startten op een plein met allemaal bierbrouwerijen. Toen gingen we op de fiets door wat straatjes en we kwamen bij een parkje tussen huizen. Daar legde ze uit dat het gat tussen de huizen kwam omdat de brand dan niet over kon slaan naar andere huizen stel dat er brand was. We fietsten door naar de Reichstag. Daar hadden we omheen gefietst. Toen gingen we via de Brandenburgertor door over Unter den Linden. Dat was heel mooi. Daarna fietsten we naar het Holocaust Mahnmal. Daar hebben we even gezeten en toen gingen we alweer terug naar het plein met de bierbrouwerijen.
Merel Cuperus en Susanne Brugman
Deutsches Historisches Museum
Om 13.20 moesten we voor het museum verzamelen ,daarna zouden we rondgeleid worden. Er was een tentoonstelling over Duitsland na de Tweede Wereldoorlog. Eerst werd verteld wat er met de nazi's en ssers gedaan werd. daarna hoe Duitsland zich economisch herstelde en hoe het Wirtschaftswunder zorgde voor luxe in het huishouden. Na de rondleiding hadden we vrije tijd en zijn we gaan winkelen bij Unter den Linden en de Friedrichstrasse. Om half zes hebben we ons weer bij de bus verzameld en zijn we naar onze gastgezinnen gereden waar we direct na aankomst konden beginnen met het avondeten.
Bonnie Barlag
DINSDAG 19 OKTOBER: Hohenschoenhausen, Hauptbahnhof/Lehrter Bahnhof en Unterwelten
Rond 9 uur stapten we uit de bus bij Hohenschönhausen, waar het regende en behoorlijk koud was. Na een klein half uurtje in de kou gewacht te hebben, mocht iedereen naar binnen. We kwamen in een ruimte met banken, waar iedereen plaatsnam. Gelijk daarna begon er een film op een scherm, die een mooi beeld gaf van de historie van Hohenschönhausen. Deze film duurde ongeveer drie kwartier en was interessant om te zien. Na de film kwamen er twee mannen. Groep 1 ging met de ene man mee en groep 2 (waar wij in zaten) kon lekker blijven zitten in de warme ruimte. Onze meneer ging toen meer vertellen over het gebouw, waar hij zeer veel over wist te vertellen met leuke voorbeelden. Mevrouw Anny de Boer trad af en toe op als tolk, wat zeer handig was, als je al dat Duits niet goed begreep of gewoon geen zin had om te luisteren. Nadat onze meneer zijn verhaal had beëindigd, konden we eindelijk het gebouw binnen. We begonnen bij de eerste gevangenis, die is ingericht, toen de Sovjets Berlijn hadden bevrijd. Dit waren hele kleine kamertjes, waar je soms met veel mensen in moest zitten. Ook waren hier de folterkamers. Onze meneer vertelde hier verhalen bij, dat je blij mag zijn, dat je niet in die Stasigevangenis hebt gezeten in die tijd! Een methode om je iets te laten bekennen, dat je gedaan had (ook al heb je het niet gedaan!) is bijv., dat je mag kiezen tussen een warme of een koude cel. Als je koos voor een warme cel, dan zeiden de bewakers, dat je al je kleren aan moest houden en dan kwam je in een cel, die ongeveer 30 graden celsius was, je kreeg dan geen water. Als je daar lang hebt gezeten, dan kwam er iemand van de Stasi langs en die bood je een beker water aan, jij had vette dorst en wou dus heel grraag water hebben. "Maar" zei de man van de Stasi dan, "je moet dan wel dit formulier ondertekenen, dat je bekent, dat je dit gedaan hebt." Jij had dorst, dus dan deed je dat maar en uiteindelijk in de rechtbank wezen de mensen daar er op, dat je dat formulier hebt ondertekend, dat je alles bekent! Niemand, die jou gelooft. Maar ja, uiteindelijk gingen we toch maar verder en gingen we naar het gebouw, dat in gebruik werd genomen na ongeveer 1962/1963. In die jaren werd besloten om de gevangenen niet fysiek te mishandelen, maar psychisch te breken. Dan denk je misschien, dat dat minder erg is, maar dat is echt niet zo! De cellen zijn misschien wel beter, maar je krijgt soms wel maanden niemand te zien, behalve je verhoorder, waardoor je helemaal gek wordt. Of uiteindelijk word je agressief en hebben ze nog meer reden om je aan te pakken. Naja, niet echt een pretje dus. We kunnen nog wel meer gaan vertellen, maar daar word je niet zo blij van, denken we. Onze meneer wist er heel veel van (had er zelf gevangen gezeten) en wordt ook bedankt. Al was niet alles even leuk om te horen, het was wel interessant en mooi om te weten. Ook leuk om te weten, dat niemand daar nog ooit terecht komt.... Thirza Anker en Marlou Dimmendaal
Op een regenachtige morgen vertrokken we vanuit 'Mitte'met de bus en onze chauffeur, richting de 'stasibuurt' waar zich onder andere de beruchte stasigevangenis Hohenschönhausen bevond. Het aanzien van dit gebouw maakte de ochtend alleen maar donkerder en druiliger. Bij de ingang ging Koos zorgen dat we er in konden.,terwijl Anny ons probeerde op te vrolijken door achter de tralies te gaan staan en te roepen:'niet voeren!' De groep werd opgedeeld in twee kleinere groepen,onze werd geleid door een man waarvan we niet wisten wat nu eigenlijk zijn connecties waren met de gevangenis. Eerst keken we met de hele groep naar een film over de geschiedenis van Hohenschönhausen. Daarna begon onze gids te vertellen over de martelpraktijken van de Stasi. Verschillende leerlingen werden gedwongen dingen toe te geven die ze niet gedaan hadden,anders zou hun buurman/vrouw ervan langs krijgen. Ze konden kiezen hittecel of koelcel. de ene is 33 graden met een halve liter per dag. de andere 8 graden en no way dat je je jas en je sjaal aan mocht houden. Daarna liet hij ons de oude kamers zien die meestal voor meer personen waren, je mocht niet zitten of lopen . Een voorbeeld van fysiek martelen . Later nam hij ons mee naar naar het 'modernere' cellencomplex. Daar waren kamers met een fatsoenlijk bed en een wc enzo. Hier werden volgens hem psychische martelmethoden toegepast :gevangenen werden uren lang uitgehoord,totdat zij uiteindelijk toegaven.Of het nou waar was of niet: De gevangenis heeft met zijn hoge muren ,kleine raampjes en donkere kelders een grote indruk op ons gemaakt. Maar we waren wel blij weer in de warme bus bij Fred te zitten.
Miranda van der Meulen en Charlotte Korten
Hauptbahnhof
Aan het begin van de dinsdagmiddag gingen we naar het mooie Bahnhof-gebouw. Het gebouw bestaat grotendeels uit glas en heeft 5 verdiepingen. De onderste en de bovenste verdieping dienen alleen voor aankomst en vertrek van de treinen. De overige 3 verdiepingen zijn gevuld met winkels en eetkraampjes. Dat het gebouw voornamelijk van glas is gemaakt, heeft te maken met de begrippen openheid en transparantie. Omdat de regeringen in de vorige eeuw niet zo transparant waren vond men dat nu belangrijk en je ziet dus in veel gebouwen in Berlijn het vele glaswerk terug. Je kunt je eenvoudig door het station van verdieping naar verdieping bewegen d.m.v. de vele roltrappen. Het is overzichtelijk opgezet met winkels aan de buitenkanten van het gangpad. Wij hebben een prima middag gehad auf dem Bahnhof. Jesse Wermelink en Thijs Kluiving
Unterwelten Op een regenachtige dinsdagmiddag doken wij onder de grond. Maar nee, wij gingen niet met de U-Bahn… een gids leidde ons door een netwerk van bunkers. Deze bunkers staan in verbinding met het metrosysteem. Ze dienden als bescherming tegen luchtaanvallen in de 2e wereldoorlog. De eerste bunker is gerestaureerd. De gids liet ons als eerste het ventilatiesysteem zien, dat de bunkers van frisse lucht voorziet. Er is geen noodstroomvoorziening, dus als de stroom uitvalt moet het systeem handmatig worden bediend d.m.v. zwengels. We hebben zelf mogen ervaren hoe dat in z’n werk gaat. Poeh, wat was dat zwaar… We hebben nog een tijdje door de bunker gelopen, voordat we via de U-Bahn naar de 2e bunker gingen. Deze bunker is in originele staat gehouden, zoals hij in WOII gebouwd was. De gids liet ons de oude w.c.’s zien en vervolgens werden we naar een kamer gebracht met lichtgevende verf. Deze verf werkte niet meer zo goed als 70 jaar geleden, want toen konden mensen zelfs in het donker de krant te lezen, maar we hebben toch nog op de muur kunnen tekenen met een zaklamp. De officiële maximale capaciteit van een kamer in de bunker was 20 mensen, maar doordat er zoveel huizen boven de grond in puin lagen, bevonden zich vaak 60 tot 70 mensen in een kamer. We hebben nu gezien, hoe klein die kamers eigenlijk zijn. We kunnen ons goed voorstellen, hoe het geweest moet zijn. Het was een bijzondere ervaring om deze wereld onder Berlijn te ontdekken. Je wist wel, dat het er moest zijn, maar om het zo te zien is toch wel iets heel anders. Hidde Bosch en Peter Boven Unterwelten
Na een bezoek aan het Hauptbahnhof gingen we naar de Berlijnse Unterwelten. We liepen eerst naar een ingang van het metrostation van de Gesundbrunnen, en toen kwamen we aan de andere kant er weer uit. Toen moesten we naar een gebouw lopen, waar we weer naar binnen gingen. Eerst ging de eerste groep naar beneden, en de tweede groep moest nog wachten. Na een kwartier mochten wij ook naar beneden. Toen iedereen binnen stond, mochten we de trap af lopen, alleen we moesten alweer 10 minuten blijven staan, want we konden nog niet verder naar binnen, want de eerste groep was nog niet klaar. Eindelijk mochten wij ook naar beneden. We kwamen in een kleine ruimte, met witte muren. Daar moesten we op houten bankjes gaan zitten. De gids ging wat uitleggen over de regels enzo, en iedereen moest z´n telefoon op stil zetten, of uitdoen. Toen moesten we door een ijzeren deur heen. We kwamen in een andere kamer met witte muren. De gids vertelde wat over de schuilkelder. Dat die in de tweede wereld oorlog werden gebruikt, als er bombardementen waren, en dat er eigenlijk niet zo veel mensen in passen, en dat het maar voor 48 uur was, en dat je er echt niet langer kon blijven, want er waren totaal geen voorzieningen zoals water of eten. En er is ook haast geen zuurstof. Ze vertelde ook dat het tussen de weg en het metrostation was gebouwd, omdat ze daar nog ruimte hadden. Ze hadden het oorspronkelijk bedoeld als kantoren en wc´s enzo bedoeld, alleen het werd uiteindelijk toch een schuilplaats. Toen deed ze het licht uit, en zag je om de deuren enzo glow in the dark verf. Dat werkte 13 uur, als de stroom was uitgevallen bijvoorbeeld, zodat je nog kon zien waar je heen moest. Toen liepen we verder door een aantal dezelfde kamers. Toen kwamen we bij een soort van apparaat, dat leek op een kachel. Dat was ook voor als de stroom uitviel. Aan allebei de kanten kon je een hendel doen, en als je daaar heel hard aan draaide dan kwam er weer stroom. Toen gingen we weer verder. We kwamen toen aan het einde van het eerste gedeelte, dat was veel smaller, donkerder en lager. We liepen weer verder, en we kwamen in het deel waar je twee weken kon blijven. Er stonden koffers, bedden en banken. Mensen hadden in hun huizen een kleine koffer staan, met daarin wat drinken, eten, paspoorten en andere papieren, wat kleding en nog wat voor de kinderen. Als het noodsignaal dan afging konden ze gelijk die koffer pakken en naar de schuilkelder lopen. Ze deden dan ook 3 jassen over elkaar heen aan. De ruimtes in de schuilkeleder waren bedoeld voor ongeveer 20 personen per ruimte, alleen er zaten vaak 60 tot 80 mensen in. Het werd dan altijd heel warm, want iedereen had 3 jassen over elkaar heen aan, en zaten heel dicht opelkaar. Het werd dan heel vochtig in die ruimtes, en het leek dan alsof het regende. Ze hadden daar niet echt een goede oplossing voor. Ze hadden een soort ventilatie gemaakt boven de U-Bahn, waar dan koude lucht doorheen kwam, als er een metro langs kwam. Maar ze moesten het luik weer dicht doen als er giftige lucht langs kwam, anders zou iedereen doodgaan. Toen liepen we verder naar een kamer met stenen en een rails. Dat was voor na de oorlog, toen heel veel gebouwen waren vernietigd. Mensen gingen tussen het puin zoeken naar dingen die ze nog konden gebruiken. Zo maakten ze van bijvoorbeeld een helm een vergiet of een pan. Daarna liepen we door naar een ziekenkamer. Ook die muren waren helemaal met glow in the dark verf beschilderd. Dan kon de dokter nog de zieken verzorgen als de stroom was uitgevallen. Toen liepen we verder naar de frauen abort. Dat waren de vrouwen wc´s. Het heet abort, omdat ze een een woord voor wc nodig hadden, maar toilet kon niet, want dat was een frans woord, en dat waren vijanden, en wc kon ook niet, want dat was engels, en dus ook vijandig. Daarom heet het abort, want dat was in de middeleeuwen ook een woord voor wc. Het heeft te maken met het latijnse woord abortus, wat kwijtraken betekent. De wc´s die in die ruimte stonden waren niet origineel uit die Unterwelten, maar die hadden ze verzameld. Er stonden ook eerst houten hokjes omheen, alleen ze hadden geen hout meer, dus moesten ze wel die wc-hokjes gaan verbranden. De wc´s werden niet doorgespoeld met water, maar met turf. Er zat ook nog turf in, en dat was best wel goor. Toen liepen we naar een kamer waar we niet de muur mochten aanraken, want die was behandeld met een soort chemisch spul. Als het licht uitging gaf die muur zoveel licht dat je er een tijdschrift bij kon lezen. Ze hadden daar alle belangrijke gereedschappen liggen, zodat ze die heel goed konden zien als de stroom uitviel. Toen waren we alweer aan het einde gekomen van die unterwelten. We kwamen in de U-bahnhof weer onder de grond vandaan. Debby van der Woude en Laysa Brander
WOENSDAG 20 OKTOBER: Filmpark Babelsberg en filmopdrachten Woensdag zijn we naar Babelsberg geweest, een Duits filmpark. Het was een experimentje van school, wij waren de eersten, die er waren geweest, veel mensen vonden het niks, behalve wij. Er waren veel making-of’s te zien en er was van alles te doen., zoals de spannende 4-D-film. Een 4-D-film is eigenlijk een 3-D-film, maar dan bewegen de banken mee, zo leef je extra mee in de film. Het park is vooral gericht op kinderen met een lagere leeftijd dan wij, maar dat was juist top! Wij hebben genoten. Sophie Hofland en Eva Verheugt
Van de gemaakte filmpjes zijn geen verslagen; de filmpjes worden bewerkt en zijn te zien op de presentatie-avond, woensdag 17 november.
DONDERDAG 21 OKTOBER: Vakopdrachten, keuzemenu en Friedrichstadtpalast. De uitkomsten van de onderzoekjes voor aardrijkskunde en economie (beide in Prenzlauer Berg) en geschiedenis (in Mitte) zullen worden gepresenteerd op de presentatie-avond op 17 november. Na de onderzoekjes hebben we ons verzameld bij de fontein in het prachtige Sony-Center op de Potsdamer Platz om te lunchen. Daarna konden leerlingen naar het Judisches Museum of wandelen naar het Holocaust Mahnmal en de Hitlerbunker. Een zestal leerlingen ging naar het museum, de rest wandelde. Vanwege de snijdende kou hebben we de wandeling verkort en kon ieder, met een “Kleingruppenkarte” voor 5 personen, zijns weegs gaan om daarna om 18.30u. te verzamelen bij het Friedrichstadtpalast, voor: “Yma – zu schoen, um wahr zu sein” Het was een amuserende show, bomvol met goede muziek, mooie vrouwen/mannen en een erg bijzonder decor. Er werden veel verschillende elementen gebruikt in het decor, zoals water, vuur en trampolines. De choreografie was erg sterk. Er zat veel variatie in dans, decor en muziek., het was een dynamische show. We hebben er van genoten en we vonden het een mooie afsluiting van een erg leuke week. Kortom: die show was hard! Niels van der Wielen, Simon Christiaanse en Nina Vels
Om de Berlijn reis af te sluiten gingen we met de groep nog naar Europa’s grootste en modernste schouwburg ‘’Friedrichstadt palast", gelegen aan de imposante Friedrichstrasse. Daar hebben we de voorstelling ‘’YMA’’ bijgewoond. De voorstelling ging over de fantasieën van Yma met de daarbij horende acts. Deze acts waren bijv. zang en dans, maar ook een spectaculaire staaltjes acrobatiek. Zo waren er 4 à 5 mannen die tegelijkertijd salto's en backflips op 1 trampoline aan het doen waren! Wij vonden het een verrassend leuke voorstelling die door het goede gebruik van zang, dans en acrobatiek heel vernieuwend en meeslepend was. Tijdens de voorstelling werd het zeer functionele en technisch hoogstaande decor optimaal benut, het was bijvoorbeeld mogelijk om binnen een aantal minuten een zwembad te laten verrijzen. Na de voorstelling gingen we naar de bus en begon voor ons de lange reis terug naar Haren.
Jorrit Steenman en Rogier Scheper
En tot slot van de begeleiders: we vonden jullie een erg prettige groep en waren er trots op, dat gidsen vaker dan 1 keer opmerkten, dat jullie al veel wisten, dus goed waren voorbereid. De gids bij het fietsen wil volgend jaar graag 4 uur fietsen met een groep van het Maartenscollege. Als dat geen compliment is……. Allemaal bedankt, ook wij hebben genoten!
Verslagen 2009
Zondag 11 0ktober: vertrek naar Berlijn
Om 8.45u. bleken de meeste leerlingen en hun ouders/verzorgers zich al verzameld te hebben bij Be Quick, sommigen nog wat bleekjes en slaperig, anderen fit en vol energie voor dit nieuwe avontuur. We vertrokken dan ook pünktlich om 9 uur.
In Celle hadden we een `Verschnaufpause` en werden de eerste gesprekken met een Echte Duitser gevoerd; Anke, Savanna, Maaike, Marijke en Astrid maakten in het Schlosspark contact met een jongen, die erg in hen geïnteresseerd was, maar vooral ook in voetbal. De dames verloren dus ook vrij snel hun interesse, maar het eerste gesprek in het Duits was gevoerd.
Daarna maakten we een tussenstop in Helmstedt, waar sommigen van ons voor de val van de Muur lange tijd wachtend hebben doorgebracht. Nu staan er nog een paar wachttorens en lichtpalen, die geen mogelijkheid boden om in de schaduw te kunnen vluchten, omdat er 10.000 Volt opstond en ze zodanig gericht waren, dat er nergens schaduw was.
We vervolgden onze route en zonder files en ander oponthoud waren we eigenlijk te vroeg in Berlijn, zodat we op de Wadzeckplatz enige tijd op de gastouders moesten wachten. De spanning begon te stijgen; die mensen, die daar lopen, zouden die voor ons komen? Hebben ze ook kinderen? Mogen we jullie ´s avonds ook bellen? Hè, gelukkig, die meneer met die pitbull liep hier toevallig…
Uiteindelijk liep iedereen tegen 7 uur met hun `tijdelijke` ouders mee en konden wij naar ons hotel. We zijn nog niet gebeld en voorlopig prijzen we ons gelukkig met een hele leuke, geïnteresseerde groep! Morgen beschrijven Uw kinderen de onderdelen van het programma.
Maandag 12 oktober
Vanochtend verzamelden we om 8.45u., omdat we dan precies om 9.00u. bij de Reichstag konden zijn. We waren op tijd, helaas was het weer niet zo goed. Er was veel regen en het was koud. Door al die regen was het uitzicht vanaf de Reichstag niet zo bijzonder mooi.
Ook mochten we niet in de glazen koepel, omdat ze daar bezig waren met een grote schoonmaak.
Ondanks deze tegenslagen waren we toch erg onder de indruk van het enorme gebouw, dat ontworpen is door Paul Wallot. Het bouwen ervan duurde liefst 10 jaar!
Vandaag de dag wordt de Reichstag gebruikt als vergaderruimte voor de Bundestag en de Bundesrat.
Ellen en Frances.
Vanochtend zijn we naar de stasigevangenis Hohenschönhausen geweest. In deze gevangenis hield de DDR politieke gevangenen gevangen. We kregen eerst een film te zien over de geschiedenis van de gevangenis en verschillende bekende mensen, die er opgesloten zaten.
Daarna werden we beneden rondgeleid, waar we uitleg kregen over de verschillende manieren, waarop de Stasi probeerde mensen hun misdaden te laten bekennen.
Daarna kwam er een korte uitleg over de vervoermiddelen, waarmee de Stasi gevangenen naar de gevangenis bracht. Dit werd uitgelegd door een man, die zelf ook in de gevangenis had gezeten.
Toen kregen we nog een rondleiding door het cellencomplex, waar de gevangenen opgesloten zaten en continu werden gecontroleerd.
Het was wel interessant, maar het was een eng idee, dat er echt mensen opgesloten hebben gezeten en gemarteld werden.
Jorinde en Maura.
Unterwelten
Als laatste zijn we deze dag naar de Unterwelten geweest; de Unterwelten was vroeger een schuilkelder voor Berlijners. Joden mochten er niet komen.
We kregen er een rondleiding van een spontane duitse man, die bijzonder goed Engels sprak.
Het was indrukwekkend om te zien, hoe de mensen het daar hadden. Het waren kleine kamers, waar veel mensen in moesten schuilen. Soms waren er wel 6000 mensen in de hele kelder!
Als alle dagen in de week zo worden als deze, wordt het een fantastische week!
Lucine en Anne B.
Dinsdag 13 oktober
Fietstocht door Berlijn
Vanmorgen vertrokken we weer vroeg van de parkeerplaats om naar een van de grootste bierbrouwerijen van Europa van voor de tweede wereld oorlog te gaan. De bierbrouwerij wordt nu gebruikt als cultureel en artistiek gebied.
Van daaruit vertrokken we voor een fietstocht door Berlijn. In Berlijn wordt er weinig gefietst (De leiding van deze reis is het op dit punt niet eens met de dames!), en dat is overal aan te merken:
Er zijn weinig fietspaden en automobilisten houden weinig rekening met fietsers. Erg handig dus voor een groep met 40 onoplettende jongeren...
Gelukkig werd de groep opgesplitst in twee kleinere groepen waardoor het allemaal ´iets´ makkelijker werd.
Als eerste gingen we naar een plek waar vroeger een achtermuur en de dodemansstrip (“Todesstreifen”) was. Er staat nu nog een stukje van de muur maar die is helemaal vol met grafitti. Wat vroeger de dodemansstrip was is nu een hangplek voor jongeren met veel gras, bankjes en een basketbalveld. Best gek eigenlijk, dat op de plek waar vroeger mensen vermoord werden omdat ze vluchtten voor een betere toekomst voor hun en hun kinderen, spelen nu misschien hun (klein)kinderen.
Daarna reden we langs nog een aantal plekken waar vroeger de Muur stond. Er loopt namelijk door heel Berlijn een lijn van stenen van waar vroeger de Muur stond. Zo kwamen we ook bij een monument voor de holocaust. Honderden (2711) betonnen blokken van verschillende hoogtes die staan voor alle miljoenen joden die zijn vermoord in de WO2. Een gigantisch doolhof waar, als je er door heen loopt, je bewust wordt van feit hoe klein je bent als individu.
Verder zijn we nog langs de Brandenburger Toren gefietst en langs de band van de bundestag, een rij van rijksgebouwen die oost en west berlijn met elkaar verbinden. Als laatste gingen we naar een monument voor de “Bücherverbrennung”.
In 1933 verbrandden de nazi´s alle boeken die in strijd waren met hun fascistische ideeën. Het monument is een dikke glasplaat midden op een plein en als je dan naar beneden kijkt zie je allemaal lege boekenkasten.
Best wel heftig dat het werk waar honderden schrijvers jarenlang voor hebben gewerkt in een keer allemaal weg is.
Na de toer waren er dus veel dingen om over na te denken, maar gelukkig hadden we even tijd om alles te laten bezinken en over leuke dingen te praten. Het was dus een leerzame en indrukwekkende toer!
Anne Poolman en Jet de Graeff
Woensdag 14 oktober
Vanmorgen hadden we een filmonderdeel. Op school waren er groepjes van 5 gemaakt, waarmee je uit 4 duitse films kon kiezen om te gaan bekijken.
Om 9.15u.: op 4 locaties in Berlijn werden we elke keer in 2 groepjes afgezet. Wij werden bij de Karl-Marx-Allee afgezet, waar we op zoek moesten gaan naar een plek, waar een scène was opgenomen uit de film, die we uitgekozen hadden (bij ons was dat “Das Leben der Anderen”).
Eerst konden we de lokatie niet vinden, maar toen kwam iemand op het idee, dat de boekhandel (waar de Stasi-man aan het eind van de film het boek van Georg Dreymann koopt) wel eens in de buurt zou kunnen zijn. We vroegen iemand op straat, waar de Karl-Marx-Buchhandlung was en we vonden het.
Het gebouw stond nog wel aangegeven als de Karl-Marx-Buchhandlung, maar het leek eerder een bibliotheek. We gingen naar binnen en toen we gevraagd hadden, of we er mochten zitten, gingen we de opdrachten maken. De vrouw, die daar aan een bureau zat, hebben we als eerste geïnterviewd. De boekhandel bleek een jaar geleden uit het gebouw gegaan te zijn en ze zei, dat er nu journalisten werkzaam waren.
Iets over de historische waarde van de film zijn we eigenlijk niet te weten gekomen, maar het pand zelf was vooral beneden wel indrukwekkend en mooi met sierbogen etc. Het interieur sprak ook zeer tot de verbeelding, maar of dat uit de tijd van de boekwinkel komt, is niet heel zeker.
Voor het script van de film hebben we de volle tijd genomen, die we er voor hebben gekregen hadden, maar het filmen moet nog gedaan worden.
Sophie en Esther
Op een koude woensdagmiddag (heel koud) hebben we een rondleiding door concentratie- (en later vernietigings-)kamp Sachsenhausen gehad. Hier hebben we veel indrukwekkends gezien over hoe er met mensen in het kamp is omgegaan. Het was niet alleen interessant, maar vooral schokkend.
Wat wij vanmiddag allemaal te horen hebben gekregen, heeft een diepe indruk op os achtergelaten. Vooral de expositie in één van de barakken, waarin ze lieten zien, dat de terreur in de loop van de tijd steeds erger werd, bij voorbeeld de dodenmarsen.
De excursie van vanmiddag heeft ons laten zien, dat we al zoveel van de Tweede Wereldoorlog wisten, maar toch ook zo weinig.
Justin, Tom en Wytse.
Reisverslagen 2008
Zondag 12 oktober.
We vertrokken om 9 uur, miezerig weer, maar goedgehumeurd. Al snel begonnen de dames achterin de bus te zingen en de heren stemden bij.
Ryan leidde ons door Scheemda, alwaar wij de plaatselijke boerderijen met bijbehorende vervoersmiddelen, de huisartsenwoning, het station, de school en een echte Scheemder konden bezichtigen. Herr Meisner en Ryan bleken het niet geheel eens over de oorspronkelijke vruchtbaarheid van het Blauwe Stadgebied en evenmin over de toekomst van dit gebied.
Zo rond half een stapten we uit in Celle, waar we volgens het programma even de benen konden strekken. Na Celle werden we met behulp van een film van Nadja ongeveer anderhalf uur humorvol beziggehouden. Het bleek niet ieder's gevoel voor humor aan te spreken.
Onderweg naar Berlijn hadden we wat vertraging door Bauarbeiten. Naarmate we dichter bij Berlijn kwamen, werd het wat stiller in de bus. De zenuwen begonnen een rol te spelen: "Wie staat ons te wachten?" en vooral ook "Wat krijgen we te eten?" Uiteindelijk waren we om kwart voor 6 op de afgesproken plaats, waar we opgewacht werden door de heer Glass, de plaatselijke vertegenwoordiger van de gastgezinnenorganisatie. Na een half uurtje rondrijden hadden we alle leerlingen keurig afgeleverd bij de op hen wachtende gastouders en vertrokken ze allemaal met hun nieuwe, tijdelijke "ouders" naar huis. Wel spannend voor hen en voor ons als begeleiders.
Maandag 13 oktober
Guten Morgen, Mittag und Abend,
Beste mensen,
Ik weet niet, op welk moment u dit leest, maar een van de hierboven genoemde dagdelen zal voor u gelden. Op het moment van schrijven hebben wij net onze tweede dag Berlijn er op zitten. Na een dagje Reichstag, Berliner Dom, het Holocaust monument, DDR-Museum, Checkpoint Charlie mogen we toch zeggen, dat we een redelijk productief dagje hebben gehad.
Na een dag, waarop we hebben kunnen genieten van de rijke historie, die Berlijn ons te bieden heeft en het vele andere schoon op de terrassen hebben we kunnen concluderen, dat de cultuur en het vele andere ons in hogere sferen heeft gebracht.
In de Reichstag werden we gefouilleerd, het Holocaust Monument joeg ons de stuipen op het lijf, met de groene politie gingen we op de foto bij Checkpoint Charlie, we werden vernederd door het gigantische formaat van de Berliner Dom en we raakten onder de indruk van het DDR-Museum.
Thovipi (Thomas Dieben, Victor Gaarenstroom, Pieter Boers)
Helaas ontbreekt hier door omstandigheden nog het ochtendprogramma, komt donderdag hopelijk.
Dinsdag 14 oktober:
Gustav Heinemann Oberschule en Sanssouci.
In de middag van 14 oktober hebben wij, verdeeld in twee op alfabet ingedeelde groepen, de voornaamste wonderlijkheden van het paleis Sanssouci in de stad Potsdam mogen bezichtigen.
Beide groepen zijn rondgeleid door nederlandstalige, duitse gidsen, die ons uitgebreid informeerden over de doeleinden der verscheidene paleisvertrekken en ons tevens het een en ander wisten te vertellen over de culturele en historische achtergronden van de immense paleistuinen.
Na een veelvoud aan foto’s van de buitenkant te hebben gemaakt, mochten we het paleis zelve betreden, waarin ons, helaas doch begrijpelijk, werd verzocht geen foto’s te nemen.
Met een uitzonderlijk vergrote kennis over de ins en outs van de Pruisische vorst Frederik II (de “Grote”), begaven we ons vervolgens naar de omvangrijke “Naturwelt” , die soms bagatelliserend als paleistuin wordt aangeduid.
De weelderige natuurschoonheid, die ons, gedurende onze rondwandeling, in de ban wist te nemen, scheen zich voor velen van ons, qua indrukwekkendheid en adellijke ambiance, ver boven het eveneens prachtige paleisinterieur te verheffen. Wederom heeft menig fotocamera ons bijgestaan in het vastleggen der zojuist beschreven schoonheid van Sanssouci.
Een waarlijk zeer indrukwekkend bezoek!
Jaap Jansen en Stephan Kosters.
Woensdag 15 oktober:
Hohenschoenhausen en Sachsenhausen
Eenmaal aangekomen na een lange tocht werden we naar een kamer gebracht om een film te kijken. Dit was als introductie en gaf een beeld van de gevangenis en alles erom heen.
Na de film werden we in 2 groepen opgesplitst en namen de gidsen ons mee naar das “U-Boot”, de cellen in de kelder. Dit was zeer indrukwekkend, heel kleine hokjes met een potje voor de uitwerpselen en een houten bedje.
Met het verhaal van de gids erbij, die overigens een ex-gevangene is, kon je je goed inleven.
Hierna gingen we naar het DDR-gedeelte. Hier waren de wat grotere cellen en verhoorkamers.
Het was een bijzondere ervaring en je krijgt echt een beeld van hoe het er daar aan toeging en hoe erg ze daar moeten lijden.
Gigl Brouwer en Thom Sturkenboom
Sachsenhausen
Vandaag, woensdag 15 oktober, was een zware dag met erg veel indrukken. Als eerste naar de East Side Gallery, gevolgd door Stasigevangenis Hohenschönhausen en als afsluiting concentratiekamp Sachsenhausen.
In Sachsenhausen aangekomen kregen we een audio-tour en een plattegrond aangeboden. En werd verwacht, dat we zelfstandig rond gingen kijken. We hebben o.a. resten van barakken, een excecutiekelder, het crematorium, de wachttorens en het pathologiehuisje gezien.
De laatsten waren het meest indrukwekkend. Je kreeg te zien, waar ze dus geëexcecuteerd, verbrand en onderzocht werden. Toen we de onderzoekstafels zagen, liepen ons toch wel even de rillingen over de rug.
Uiteindelijk teruggereden naar huis en ’s avonds genoten van de laatste uitgaansavond.
Kirsten van Dommele, Ellen Kunst en Irene Bakker.
Klik hier voor de gemaakte foto's door Anja Bulthuis
|